Adaptatiepaden wenselijk om schade overstromingen te beperken

Hoe moeten kustgebieden zich voorbereiden op de toenemende kans op overstromingen en welke strategieën zijn gewenst om de (economische) risico’s te beperken?

13-05-2019 | 12:59

Het Instituut voor Milieuvraagstukken (IVM) van de Vrije Universiteit Amsterdam heeft zogenaamde adaptatiepaden economisch geëvalueerd en toegepast op een casestudie voor Los Angeles County. Dit deed het IVM in samenwerking met de United States Geological Survey en University of Southern California Sea Grant. De resultaten zijn onlangs verschenen in het vakblad Science of the Total Environment.

Adaptatiepaden zijn een keten van aanpassingsacties of strategieën, die rekening houden met onzekerheden en risico’s. Door deze adaptatiepaden te gebruiken, kan er eenvoudiger gewisseld worden van de ene strategie naar de ander. Dit geeft meer flexibiliteit in de uitvoering van de aanpassingen. Bijkomend voordeel is dat de kosten over een langere periode worden uitgesmeerd.

Overstromingsrisico
Door klimaatverandering en zeespiegelstijging is de verwachting dat de frequentie en intensiteit van overstromingen mondiaal zal toenemen. Daarnaast wordt verwacht dat het zogeheten overstromingsrisico nog verder toeneemt door populatiegroei en economische groei in stedelijke gebieden. Overstromingsrisico is het product van de kans dat een overstroming plaatsvindt (dat toeneemt door klimaatverandering) en de gevolgen die een overstroming zal hebben (die toenemen door populatiegroei en economische groei).

Niets doen uit angst
Door onzekerheid in toekomstige projecties over klimaatverandering en socio-economische groei, is het ontwerpen en economisch evalueren van lange-termijn-adaptatiestrategieën een grote uitdaging. Vaak doen planners of besluitmakers zelfs helemaal niets uit angst om in inefficiënte en onomkeerbare aanpassingen te investeren. Zo kan een dijk die ontworpen is voor een te laag zeespiegelstijgingsscenario een groot verlies van investeringen betekenen.

Economisch rendabel?
De resultaten van het IVM-onderzoek laten een toename van 10 procent in economisch rendement zien voor adaptatiepaden in vergelijking met de implementatie van een enkele, statische strategie. Hierbij gaat het om de afweging van kosten (de prijs van adaptatie) en baten (een lager overstromingsrisico) van de adaptatiepaden en strategieën. Zo is het niet altijd economisch rendabel om dure maatregelen te implementeren als deze niet genoeg vermindering van het risico opleveren.

Later structurele maatregelen
Een dergelijk adaptatiepad zou eerst zo snel mogelijk een strategie toepassen op basis van zandsuppletie en het verhogen (op palen bouwen) van gebouwen in risicozones. Op een later moment, wanneer overstromingsrisico’s toenemen, zou een overgang naar een strategie met meer structurele maatregelen, zoals sluizen, dijken en dijken onder het strand (zoals ook toegepast in Katwijk) economisch voordelig zijn.

Vroege implementatie is gunstig
Naast de toename in economisch rendement, laten de resultaten zien dat een adaptatiepad met vroege implementatie van een adaptatiestrategie ook andere voordelen heeft. Zo kunnen investeringskosten verspreid worden over een langere periode. Daarnaast geeft een dergelijk adaptatiepad tijd om uit te zoeken hoe zeespiegelstijging zich verder gaat ontwikkelen. Als dat beter bekend is, kunnen overgangsstrategieën ingezet worden.