Meerderheid Nederlanders voor suikertaks op suikerhoudende dranken mits opbrengst bijdraagt aan publieke gezondheid

Een meerderheid van de ondervraagde Nederlanders is voor een extra belasting op suikerhoudende dranken, zoals frisdrank, mits de opbrengst wordt ingezet voor publieke gezondheid. Dat blijkt uit een opinieonderzoek van de Vrije Universiteit Amsterdam onder een representatieve steekproef van 500 Nederlandse volwassenen.

08-06-2020 | 8:45

Het onderzoek is uitgevoerd binnen de afdeling Gezondheidswetenschappen en online gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Public Health Nutrition. Ruim de helft van de ondervraagde Nederlanders vindt extra belasting op suikerhoudende dranken een goed idee wanneer deze opbrengsten worden ingezet voor de publieke gezondheid. Toch is niet iedereen voorstander van zo’n suikertaks waarbij de opbrengsten worden ingezet voor de publieke gezondheid, een derde gaf namelijk aan tegen te zijn.

Meer overgewicht
Steeds meer Nederlanders hebben overgewicht. In 1990 speelde dit nog bij één op de drie volwassenen en inmiddels al bij ruim de helft. In de strijd tegen overgewicht beveelt de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) overheden aan om de prijzen van suikerhoudende dranken met minstens 20 procent te verhogen.

Uit het onderzoek van de Vrije Universiteit Amsterdam blijkt dat de grote meerderheid van de ondervraagde Nederlanders overgewicht een probleem vindt en meer dan 80 procent denkt dat suikerhoudende dranken bijdragen aan het ontstaan van overgewicht. Ruim de helft gelooft dan ook dat extra belasting op suikerhoudende dranken zal helpen bij het verbeteren van de volksgezondheid. Dat kan bijvoorbeeld door een afname van de frisdrankverkoop of een verlaging van de hoeveelheid suiker in suikerhoudende dranken door frisdrankproducenten.

Geen extra belasting op suikerhoudende dranken in Nederland
Veel landen, waaronder het Verenigd Koninkrijk, Ierland en Portugal, hebben suikerhoudende dranken extra belast. De Nederlandse overheid heeft, naast de btw en verbruiksbelasting op alcoholvrije dranken, nog géén extra belasting op suikerhoudende dranken ingevoerd. Toch pleiten wethouders van de grote steden Amsterdam, Rotterdam en Utrecht voor een suikertaks op frisdrank. Ze verwachten dat met de belasting minder kinderen overgewicht krijgen. De invoering van de belastingverhoging in het Verenigd Koninkrijk in 2018 leidde tot een forse verandering bij diverse frisdrankproducenten. Inmiddels is daar een daling van 28,8 procent suiker in verkochte frisdranken gerapporteerd.

Nationale Suiker Challenge
Michelle Eykelenboom, promovendus aan de VU-afdeling Gezondheidswetenschappen en eerste auteur van dit opinieonderzoek was uitgenodigd door het Diabetes Fonds om de resultaten van haar onderzoek bij de kick-off van de Nationale Suiker Challenge (NSC) te presenteren. Dit is de derde keer dat het Diabetes Fonds deze challenge, waarbij deelnemers proberen een week lang (8 t/m 14 juni) geen toegevoegde suikers te eten en drinken, organiseert. Tijdens de kick-off is er gesproken over maatregelen om een gezonde keuze te stimuleren, waaronder een suikertaks voor suikerrijke dranken, met onder andere leden van de Tweede Kamer.

Het onderzoek aan de Vrije Universiteit Amsterdam is uitgevoerd binnen het Policy Evaluation Network (PEN) en gefinancierd door het Joint Programming Initiative (JPI) ‘a Healthy Diet for a Healthy Life’.