Opeenvolgende rampen kunnen we niet langer negeren

Normaal gesproken worden rampen in modellen als aparte gebeurtenissen bekeken. Echter, regelmatig vinden rampen kort na elkaar plaats en kunnen ze de effecten ook verergeren.

03-03-2020 | 10:00

Onderzoekers Marleen de Ruiter, Anais Couasnon en Philip Ward van het Instituut voor Milieuvraagstukken-VU (IVM-VU) van de Faculteit der Bètawetenschappen publiceerden onlangs een paper over opeenvolgende rampen. De onderzoekers ontwikkelden een routekaart voor onderzoek en beleid voor een meer holistische benadering van rampenrisicobeheer.

Bosbranden
In de afgelopen decennia heeft een opvallend aantal landen te kampen gehad met opeenvolgende rampen. Gebeurtenissen waarvan de effecten zowel ruimtelijk als tijdelijk overlappen, terwijl het herstel nog steeds gaande is. Het risico op opeenvolgende rampen gaat verder stijgen door toenemende blootstelling, de onderlinge verbondenheid van de menselijke samenleving en de toegenomen frequentie en intensiteit van niet-tektonisch gevaar. Zo hebben bijvoorbeeld de langdurige bosbranden in Australië de effecten van de regenval die daarop volgde in sterkte mate verergerd. Doordat alle bomen weg waren en de grond droog en dor was, zorgde de regenval meteen voor plotselinge overstromingen. Een ander voorbeeld zijn de twee cyclonen die vorig jaar Mozambique en omringende landen raakten.

Rampenrisicobeheer
De huidige hyper moderne risicobeoordelingsmodellen en hun output laten echter geen grondige weergave en analyse van opeenvolgende rampen toe. De paper geeft een overzicht van de verschillende soorten opeenvolgende rampen, hun oorzaken en gevolgen. De gevolgen kunnen duidelijk verschillen van rampen die afzonderlijk plaatsvinden van andere rampen. We gebruiken bestaande empirische rampendatabases om het wereldwijde probabilistische voorkomen voor geselecteerde gevaartypen aan te tonen. Het gebrek aan begrip en de voortdurende benadering met één gevaar is voornamelijk te wijten aan de vele uitdagingen die worden geïntroduceerd door gevaren van verschillende aard aan te pakken en te combineren en rekening te houden met hun interacties en dynamiek. Rampenrisicobeheer moet holistischer zijn en onderzoekers, beleidsmakers, hulpverleners en bedrijven moeten gezamenlijk optrekken. In de toekomst hebben we een paradigmaverschuiving nodig om een holistische kijk op risico's te nemen die op zijn beurt de ontwikkeling mogelijk maakt van een duurzamer ontwerp van maatregelen en een holistisch risicobeheerbeleid. 

Lees hier de paper.