Snellere afbraak van bladafval-mengsels heeft invloed op klimaatverandering

Biodiversiteit is erg belangrijk voor afbraak van planten- en bladafval, veel meer dan verwacht, blijkt nu uit nieuw onderzoek. Hiermee moet op de een of andere manier rekening worden gehouden bij het maken van CO2- en klimaatmodellen.

25-09-2020 | 14:44

VU-hoogleraar Hans Cornelissen (afdeling Ecologie) is een van de vijf auteurs die dit deze maand schreven in een artikel in Nature Communications. Het artikel onderzoekt de rol van biodiversiteit voor de natuurlijke afbraak van planten- en bladafval. Dit afbraakproces is erg belangrijk voor het vrijkomen van voedingsstoffen voor plantengroei en voor het vrijkomen van CO2, de grote motor achter de opwarming van de aarde.

Dode bladeren van verschillende soorten helpen elkaar
Het onderzoeksteam, geleid door de Japanse wetenschapper Akira Mori, heeft gegevens verzameld uit experimenten van over de hele wereld, waarbij onderzoekers de afbraaksnelheden van dode bladeren van enkele soorten hadden vergeleken met die van soorten-mengsels. Het team ontdekte dat dode bladeren van verschillende soorten de neiging hebben om elkaar te “helpen” om te rotten.

Hoe werkt dat? Cornelissen: “Het kan bijvoorbeeld dat er via schimmels voedingsstoffen uitgewisseld worden tussen dode bladeren. De schimmels kunnen bijvoorbeeld stikstof uit een stikstofrijke soort exporteren naar een stikstofarme soort om de laatste effectiever te kunnen afbreken. Of de combinatie van soorten kan bijdragen aan een diversere gemeenschap van schimmels en bacteriën om in het algemeen voor effectievere afbraak te zorgen. Of de ene soort blad kan het vochtgehalte van een sneller uitdrogende soort op peil houden.” Over dit soort processen is nog veel onbekend en er is nog veel meer onderzoek hiernaar nodig.

Rekening mee houden in klimaatmodellen
Maar het staat vast dat mengsels van twee soorten in het algemeen sneller afbreken dan zou worden verwacht op basis van de gemiddelde afbraaksnelheden van de twee soorten afzonderlijk. De auteurs van het artikel in Nature Communications toonden aan dat deze interacties verre van triviaal zijn. Zo was de verhoging van de afbraaksnelheden als gevolg van het mengen van strooisel in bossen wereldwijd zelfs groter dan de verhoging van de afbraaksnelheden die verwacht wordt van toonaangevende, realistische scenario’s van klimaatopwarming voor de komende 50 jaar.

De wetenschappers stellen daarom dat mondiale modelleurs van CO2 en klimaat op de een of andere manier rekening moeten houden met deze interacties van plantenafval. Het onderzoek laat ook zien hoe biodiversiteit, via plantensoorten die samen groeien en uiteenvallen, erg belangrijk kan zijn voor het functioneren van ecosystemen.