Met AI het verband tussen klimaatverandering en extreem weer beter begrijpen

Vijftien Europese onderzoeksinstellingen bundelen hun krachten om te onderzoeken welke verbanden er zijn tussen klimaatverandering en extreem weer. Nieuwe methoden op het gebied van kunstmatige intelligentie gaan de klimaatwetenschapers daarbij helpen. In september gaat het team, onder leiding van Robert Vautard van CNRS-IPSL in Parijs en Dim Coumou van de Vrije Universiteit Amsterdam van start met het Europese project XAIDA.

07-06-2021 | 11:52

In de afgelopen tien jaar hebben we meer en meer te maken gehad met extreem weer. Regio’s over de hele wereld werden bijvoorbeeld blootgesteld aan periodes van extreme hitte, droogte, hevige regenval, grote bosbranden en orkanen. Met grote schade en dodelijke slachtoffers tot gevolg. Welke rol speelt klimaatverandering bij deze extremen?

Extreem weer geeft vaak inzicht in toekomstige klimaatomstandigheden en de mogelijke effecten daarvan, maar niet álle extremen zeggen iets over de toekomst. Daarvoor dient eerst een oorzakelijk verband tussen een extreem en de menselijke invloed op de verandering van het klimaat worden aangetoond.

Nieuwe methoden nodig
Hoewel klimaatwetenschappers met succes causale verbanden hebben aangetoond tussen klimaatverandering en extremen zoals hittegolven en hevige regenval, blijft het bij veel ander extreem weer een uitdaging om dergelijke verbanden aan te tonen. Recent ontwikkelde methoden op het gebied van kunstmatige intelligentie bieden grote mogelijkheden om deze leemte op te vullen.

Dim Coumou legt uit: “Met AI-methoden kunnen we extreem weer zoals tropische stormen beter classificeren én de oorzaken achter extremen beter in kaart brengen.” Om dit te bereiken moeten verschillende onderzoekssectoren de handen ineen slaan en nieuwe methodologieën ontwikkelen. Zodat het gemeenschappleijke doel bereikt kan worden: het risico van extreem weer beperken.

Machine learning inzetten
Dat is het doel van XAIDA; een door de EU gefinancierd project (Horizon 2020) waarin een consortium van 15 universiteiten en onderzoeksorganisaties aan de slag gaan, onder leiding van CNRS-IPSL en VU Amsterdam. Dit consortium verenigt experts op het gebied van machine learning, statistiek en klimaatmodellering. Samen gaan zij nieuwe methoden ontwerpen en toepassen op recente weersextremen om verbanden met klimaatverandering te begrijpen, en om te voorspellen of dergelijke extremen nog extremer worden in de toekomst of niet.

De onderzoekers gaan in dialoog met diverse belanghebbenden om risico’s te verlagen. Ze gaan tevens materiaal ontwikkelen voor het voortgezet onderwijs om op die manier jongere generaties beter te informeren. Dim Coumou gaat zich met name bezighouden met het toespasbaar maken van nieuwe AI-methoden voor het onderzoek naar extreem weer. Daarnaast onderzoekt hij de recente zomerdroogtes in Europa.